
Xét nghiệm SCC và xét nghiệm HPV đo hai đối tượng khác nhau. Cả hai có thể xuất hiện trong hồ sơ theo dõi bệnh lý cổ tử cung. SCC antigen là một chất có thể được định lượng trong máu. Xét nghiệm HPV tìm dấu hiệu của virus trong mẫu phù hợp với phương pháp sử dụng.
Nhìn vào tên mẫu trước khi đọc kết luận
SCC thường được báo bằng nồng độ trong máu; HPV được báo theo phát hiện hoặc không phát hiện virus. SCC trong khoảng tham chiếu không loại trừ nhiễm HPV nguy cơ cao.

SCC có vai trò ở tình huống nào?
SCC có thể hỗ trợ theo dõi một số người đã được chẩn đoán ung thư biểu mô tế bào vảy. Ý nghĩa phụ thuộc loại bệnh, kết quả trước đây và phương pháp đo. SCC đơn độc không đủ để chẩn đoán ung thư, cũng không thay vai trò của sàng lọc cổ tử cung.
Nếu đang phân vân nên đặt mục nào
Người đã có đơn theo dõi nên mang đơn và kết quả gần nhất, thay vì đổi xét nghiệm theo tên bệnh. Khi cần sàng lọc cổ tử cung, hãy hỏi về xét nghiệm HPV hoặc tế bào học. Bác sĩ tư vấn dựa trên tuổi và tiền sử. Đây là hai nhu cầu có quy trình lấy mẫu và bước tiếp theo khác nhau.
Cùng xuất hiện trong hồ sơ cổ tử cung, vì sao không đổi xét nghiệm cho nhau?
Hãy hình dung hai người tới điểm lấy mẫu cùng buổi. Một người mang đơn bác sĩ ung bướu ghi “SCC antigen huyết thanh” sau điều trị. Người kia được hẹn sàng lọc cổ tử cung bằng xét nghiệm HPV nguy cơ cao. Người thứ nhất cần lấy máu để định lượng dấu ấn. Người thứ hai cần đúng mẫu và đúng kỹ thuật được chấp nhận cho xét nghiệm HPV. Nếu đơn thứ hai chỉ được thực hiện bằng một lần lấy máu làm SCC, câu hỏi về sự hiện diện của HPV tại vị trí lấy mẫu vẫn còn nguyên.
SCC antigen cũng không xác định được một bất thường xuất phát từ cổ tử cung. Kháng nguyên này có thể được bác sĩ dùng như thông tin bổ sung trong một số ung thư biểu mô tế bào vảy ở những vị trí khác. Do đó, nếu tình cờ thấy SCC tăng trong một gói xét nghiệm, hãy mang phiếu đến bác sĩ cùng lý do đã làm xét nghiệm. Không thể dựa vào giá trị đó để suy ra có nhiễm HPV, xác định loại virus hay chọn cách điều trị.

Đọc dòng “phát hiện HPV nguy cơ cao” thế nào?
Phiếu có thể trả kết quả riêng cho một số type và gộp các type khác thành một nhóm. Nếu kết quả ghi phát hiện một nhóm, điều có thể nói là mẫu có tín hiệu của ít nhất một type thuộc phạm vi nhóm được xét nghiệm. Chưa thể tự điền tên một type cụ thể nếu phòng xét nghiệm không báo riêng. Kết quả dương tính cũng không xác định được thời điểm nhiễm hoặc người đã truyền virus. Mang báo cáo đầy đủ giúp bác sĩ nhìn thấy cả phạm vi phép thử và cách phòng xét nghiệm diễn đạt.
HPV nguy cơ cao dương tính chưa cho biết cổ tử cung đã có tổn thương tiền ung thư hay ung thư. Xét nghiệm tế bào học, thường gọi là Pap, xem các tế bào cổ tử cung có thay đổi bất thường hay không. Soi cổ tử cung cho phép bác sĩ quan sát kỹ vùng nghi ngờ và lấy mẫu mô khi cần. Quyết định hẹn kiểm tra lại, làm thêm tế bào học hay soi cổ tử cung phụ thuộc kết quả hiện tại, tuổi và hồ sơ sàng lọc trước đó. Làm thêm SCC không phân biệt được các khả năng này.
Đã có kết quả HPV âm tính nhưng trên phiếu SCC có dấu tăng
Trước hết, kiểm tra hai kết quả có thuộc cùng người và ghi đúng ngày hay không. HPV âm tính nghĩa là phép thử không phát hiện các type thuộc phạm vi khảo sát trong mẫu đạt yêu cầu. Đó là thông tin có giá trị cho kế hoạch sàng lọc. Phiếu SCC lại cần được đọc theo lý do bác sĩ đã kê. Hai kết quả khác nhau về đối tượng đo nên không có chuyện lấy kết quả âm tính ở phiếu này để xóa dấu tăng ở phiếu kia.
Chiều ngược lại cũng dễ gặp. Một người đang theo dõi HPV nhận kết quả SCC trong khoảng tham chiếu và muốn bỏ lần kiểm tra cổ tử cung đã hẹn. Cách xử lý phù hợp là tìm lại phiếu HPV hoặc Pap trước đó rồi hỏi nơi theo dõi xem lịch hẹn nhằm làm gì. Nếu cần quan sát tế bào hoặc kiểm tra virus còn hiện diện hay không, nồng độ SCC trong máu không cung cấp thông tin để trả lời.
Kết quả chưa đạt yêu cầu khác gì âm tính?
“Không phát hiện” khác với mẫu không hợp lệ hoặc chưa trả được kết quả. Nếu mẫu không đạt, hỏi nơi xét nghiệm lý do và hướng dẫn lấy lại. Xét nghiệm máu không thay mẫu cổ tử cung để phát hiện HPV. Người muốn tự lấy mẫu cần xác nhận bộ dụng cụ và quy trình được cơ sở chấp nhận.
Nếu chỉ định là SCC để theo dõi, sắp các phiếu theo ngày lấy máu, ghi giá trị, đơn vị và mốc điều trị tương ứng. Khi đổi cơ sở, giữ thông tin phương pháp và khoảng tham chiếu. Bác sĩ có thể cần xem các thay đổi này cạnh kết quả khám và chẩn đoán hình ảnh. Một lần tăng hoặc giảm riêng lẻ không đủ để người bệnh tự kết luận có tái phát, dừng thuốc hoặc kéo dài khoảng cách giữa các buổi tái khám.
Chuẩn bị đúng buổi hẹn và biết khi nào cần khám
Khi liên hệ Green Lab, đọc nguyên tên xét nghiệm trên đơn. Với SCC, hỏi điều kiện lấy mẫu máu cho cả đơn nếu có xét nghiệm đi kèm. Với HPV, nêu rõ đây là lần sàng lọc thường quy hay lần kiểm tra sau một kết quả bất thường. Hỏi địa điểm, người lấy mẫu và hướng dẫn chuẩn bị tương ứng. Đã tiêm vắc xin HPV vẫn cần theo lịch sàng lọc phù hợp vì vắc xin không bao phủ mọi type nguy cơ cao.
Ra máu sau quan hệ, ra máu sau mãn kinh hoặc ra máu bất thường kéo dài là lý do nên đi khám phụ khoa. Đừng đợi lần sàng lọc định kỳ hoặc lấy thêm SCC để quyết định có cần khám hay không. Khi đi, mang các phiếu HPV, tế bào học, soi cổ tử cung hoặc mô bệnh học nếu đã làm. Với bác sĩ, diễn biến triệu chứng và các kết quả trước đó giúp định hướng việc cần kiểm tra ngay trong buổi khám.
Xem thông tin SCC trong danh mục Green Lab.
SCC và HPV xuất hiện trên hai phiếu khác nhau như thế nào?
| Mục cần xem | Cách đối chiếu |
|---|---|
| Tên xét nghiệm | SCC là dấu ấn liên quan ung thư biểu mô tế bào vảy trong một số bối cảnh. Xét nghiệm HPV tìm bằng chứng về virus theo phạm vi bộ xét nghiệm. |
| Loại kết quả | Đọc nồng độ và đơn vị trên phiếu SCC. Với HPV, xem kết quả phát hiện hoặc không phát hiện và nhóm genotype thực sự được báo. |
| Bước tiếp theo | Hỏi bác sĩ mục tiêu là theo dõi bệnh đã biết hay sàng lọc cổ tử cung. Không dùng một giá trị SCC thay cho kết quả HPV. |
Nguồn tham khảo: NCI – vai trò và giới hạn của dấu ấn khối u.
Dịch vụ lấy mẫu xét nghiệm tận nơi của Green Lab
Green Lab tiếp nhận yêu cầu xét nghiệm SCC hoặc HPV theo chỉ định cụ thể. SCC thường định lượng trong máu, còn HPV sử dụng mẫu phù hợp phương pháp xét nghiệm; hai phép thử không dùng chung bệnh phẩm. Khi đăng ký, cần cung cấp đúng tên xét nghiệm, mục đích theo dõi hay sàng lọc và phiếu trước nếu có. Nhân viên xác nhận xét nghiệm đó có thể lấy mẫu tại nhà hay cần đến cơ sở, không mặc định mọi phương pháp HPV đều thực hiện tại nhà.
Green Lab xác nhận địa chỉ, khung giờ, hướng dẫn chuẩn bị và tổng chi phí gồm giá xét nghiệm với phí lấy mẫu 10.000đ/lần trước khi chốt lịch. Thời gian dự kiến và cách nhận kết quả tùy từng phép thử, không có mốc cố định chung.
Liên hệ 1900 63 65 88 hoặc đặt lịch lấy mẫu tại nhà. Địa chỉ Green Lab: 76–78 Khâm Thiên, Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội.